Nghị định 20 & Chiến lược FDI thế hệ mới: Đòn bẩy đưa doanh nghiệp Việt vào chuỗi giá trị công nghệ

• Nghị định 20: Tạo khung pháp lý mới cho hợp tác đầu tư nước ngoài, ưu tiên các dự án công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững, nhằm nâng cao chất lượng dòng vốn FDI.

• Chiến lược FDI thế hệ mới: Hướng đến thu hút các tập đoàn đa quốc gia trong lĩnh vực công nghệ, đồng thời khuyến khích liên kết với doanh nghiệp Việt để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

• Tác động kỳ vọng: Giúp doanh nghiệp Việt nâng cao năng lực sản xuất, tiếp cận công nghệ tiên tiến, mở rộng thị trường xuất khẩu và từng bước trở thành mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng công nghệ quốc tế.

Theo quan điểm từ MBS Research, Việt Nam đang đứng trước một bước ngoặt quan trọng trong mô hình phát triển kinh tế. Việc ban hành Nghị định 20/2026/NĐ-CP cùng dự thảo Nghị quyết về kinh tế vốn đầu tư nước ngoài (FDI) thế hệ mới đang tạo ra một “cú hích” kép.

Chính sách này không chỉ nhằm thu hút dòng vốn chất lượng cao từ các tập đoàn đa quốc gia mà còn đặt doanh nghiệp công nghệ nội địa vào vị trí trung tâm để tiếp nhận chuyển giao và bứt phá.

Nghị định 20: “Thực chi” để nâng tầm kinh tế tư nhân

Nghị định 20/2026 được xem là một bước chuyển tư duy đột phá khi tập trung giảm trực tiếp các chi phí đầu vào cốt lõi cho doanh nghiệp công nghệ trong nước. Thay vì những ưu đãi dàn trải, nghị định này đi sâu vào các hỗ trợ thiết thực như hoàn trả tiền thuê đất, miễn giảm thuế thu nhập doanh nghiệp và đặc biệt là cơ chế khấu trừ chi phí nghiên cứu và phát triển (R&D) lên tới 200%.

Sự hỗ trợ này giúp các doanh nghiệp nội địa cải thiện dòng tiền và nâng cao khả năng chịu đựng trong giai đoạn đầu tư dài hạn vào công nghệ lõi. Việc yêu cầu các khu công nghiệp (KCN) phải dành tối thiểu 5% diện tích cho doanh nghiệp công nghệ tư nhân với mức giá thuê ưu đãi sẽ tạo ra các cụm liên kết (cluster) công nghệ, nơi doanh nghiệp trong nước có thể dễ dàng tiếp cận và hợp tác với các “ông lớn” FDI.

Ngành BĐS KCN và Công Nghệ được kỳ vọng hưởng lợi từ Nghị Định 20 về phát triển kinh tế tư nhân

FDI thế hệ mới: Từ “ưu đãi thuế” sang “chất lượng hạ tầng”

Trong bối cảnh thuế tối thiểu toàn cầu đang làm lu mờ lợi thế về thuế, Việt Nam đang nhanh chóng đổi chiến lược sang thu hút bằng chất lượng hạ tầng và tiêu chuẩn ESG. Dự thảo Nghị quyết về kinh tế vốn đầu tư nước ngoài tập trung vào nhóm công nghệ cao, bán dẫn và năng lượng sạch.

Điểm nghẽn về chi phí đầu tư cho hạ tầng xanh cao hơn 15–20% so với truyền thống đang được tháo gỡ bằng các cơ chế như mua bán điện trực tiếp (DPPA) và các gói tín dụng xanh.

MBS Research đánh giá rằng, chìa khóa của Nghị quyết này nằm ở yêu cầu nội địa hóa và chuyển giao công nghệ. Thay vì chỉ dừng lại ở vai trò gia công, các doanh nghiệp Việt sẽ được khuyến khích tham gia sâu hơn thông qua các kênh như cung ứng dịch vụ CNTT, vận hành hạ tầng số, hoặc cao hơn là liên doanh góp vốn trong các dự án trung tâm dữ liệu (Data Center) và năng lượng tái tạo.

Chiến lược đầu tư: Nhóm Công nghệ và Bất động sản KCN hưởng lợi

Trong mảng Công nghệ, các doanh nghiệp đầu ngành như FPT và CTR đang chiếm ưu thế tuyệt đối. FPT với dấu mốc khởi công nhà máy đóng gói và kiểm thử chip tại Bắc Ninh đã minh chứng cho năng lực sẵn sàng tham gia chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu.

Trong khi đó, CTR hưởng lợi từ xu hướng TowerCo và hạ tầng số tại các KCN thông minh. Các doanh nghiệp khác như CMG hay ELC cũng đầy tiềm năng nhờ hệ sinh thái Data Center và giải pháp đô thị thông minh đang rất được các nhà đầu tư FDI chú trọng.

Đối với mảng Bất động sản KCN, dòng vốn sẽ ưu tiên các doanh nghiệp đã chủ động nâng cấp tiêu chuẩn xanh và hạ tầng số.

Doanh nghiệp	Thế mạnh đón dòng vốn FDI công nghệ cao
BCM	Hợp tác với World Bank phát triển KCN sinh thái, cung cấp nguồn điện xanh ổn định.
KBC	Sở hữu dự án Data Center 2 tỷ USD tại Tân Phú Trung, hợp tác với Luxshare, LG, Goertek.
IDC	Tiên phong hệ sinh thái di chuyển xanh và năng lượng sạch tại KCN.
VGC	Lợi thế KCN xanh tại thủ phủ bán dẫn Bắc Ninh, Hưng Yên; sở hữu hệ sinh thái nhà ở công nhân.
GEL	Liên doanh với Fraser phát triển nhà xưởng LEED Gold, tiêu chuẩn cao thu hút bán dẫn.

Sự cộng hưởng giữa Nghị định 20 và chiến lược FDI mới sẽ tạo ra một hệ sinh thái cộng sinh, nơi các nhà phát triển KCN như BCM, KBC xây dựng “tổ” tiêu chuẩn cao để các doanh nghiệp công nghệ như FPT, CTR cùng các tập đoàn FDI lớn “đóng tổ” và chuyển giao giá trị.