TTCK Việt Nam
Sửa Thông tư 22: Có thêm “phao” cứu sinh từ tiền gửi kho bạc, thanh khoản ngân hàng sẽ thêm gần 100 nghìn tỷ?
-
Ngân hàng Nhà nước đang lấy ý kiến về dự thảo sửa đổi Thông tư 22, thay thế tỷ lệ LDR bằng CDR, nhằm nới lỏng cách tính dư nợ cấp tín dụng so với huy động vốn và hỗ trợ thanh khoản hệ thống ngân hàng.
- Điểm nhấn là cho phép 20% tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước được tính vào nguồn vốn huy động, bổ sung thêm khoảng 100,000 tỷ đồng thanh khoản cho hệ thống, giảm áp lực huy động vốn từ dân cư và chi phí vốn.
-
Việc nới lỏng này giúp ổn định mặt bằng lãi suất, tạo dư địa hạ lãi suất cho vay, trong đó nhóm ngân hàng quốc doanh hưởng lợi nhiều nhất nhờ nắm giữ phần lớn tiền gửi Kho bạc; song song, Thủ tướng định hướng phát triển nguồn vốn dài hạn qua thị trường chứng khoán đến năm 2045
Ngân hàng Nhà nước đang lấy ý kiến rộng rãi về dự thảo Thông tư thay thế Thông tư 22/2019/TT-NHNN nhằm điều chỉnh các giới hạn và tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động ngân hàng. Một trong những thay đổi trọng yếu nhất là việc nới lỏng cách tính tỷ lệ dư nợ cấp tín dụng so với huy động vốn (CDR), thay thế cho tỷ lệ LDR trước đây. Thay đổi này được kỳ vọng sẽ trở thành “phao cứu sinh” hỗ trợ thanh khoản cho hệ thống ngân hàng trong bối cảnh áp lực huy động vốn từ dân cư vẫn còn duy trì ở mức cao.
Cơ chế nới lỏng tiền gửi Kho bạc Nhà nước trong cấu phần huy động
Điểm nhấn đáng chú ý trong dự thảo là sự thay đổi trong cách tính tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào nguồn vốn huy động.
Theo quy định cũ tại Thông tư 22, lộ trình loại bỏ hoàn toàn tiền gửi Kho bạc khỏi rổ tính LDR sẽ kết thúc vào năm 2026. Tuy nhiên, dự thảo mới đề xuất chỉ loại trừ 80% tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước, đồng nghĩa với việc 20% lượng tiền gửi này vẫn được tính là nguồn vốn huy động của ngân hàng.
Đây là một bư
ớc lùi cần thiết giúp phản ánh chính xác hơn bản chất nguồn vốn và giảm bớt áp lực kỹ thuật lên các chỉ số an toàn của ngân hàng thương mại.
Hệ thống ngân hàng được tiếp thêm nguồn thanh khoản dồi dào
Việc cho phép tính 20% tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào mẫu số của tỷ lệ CDR sẽ giúp giải phóng một lượng thanh khoản đáng kể cho hệ thống ngân hàng. Theo ước tính từ dữ liệu lịch sử, lượng tiền gửi này tại các ngân hàng đôi khi có thể lên tới nửa triệu tỷ đồng.
Với quy định mới, dự kiến sẽ có khoảng gần 100,000 tỷ đồng được bổ sung vào rổ tính toán huy động vốn.
Điều này giúp các ngân hàng giảm bớt sự phụ thuộc vào cuộc đua lãi suất huy động dân cư, vốn đã đẩy chi phí vốn lên cao và gây căng thẳng thanh khoản trong thời gian qua.
Triển vọng hạ lãi suất và các ngân hàng hưởng lợi trực tiếp
Nới lỏng Thông tư 22 không chỉ giúp ổn định thanh khoản mà còn tạo dư địa để hạ lãi suất thị trường.
Khi áp lực kéo tỷ lệ CDR về mức an toàn dưới 85% giảm bớt, các ngân hàng sẽ bớt căng thẳng trong việc chạy đua huy động vốn, từ đó ổn định mặt bằng lãi suất đầu vào và tạo điều kiện giảm lãi suất cho vay.
Nhóm ngân hàng quốc doanh sẽ là đơn vị hưởng lợi nhiều nhất do nắm giữ phần lớn nguồn tiền gửi Kho bạc Nhà nước. Việc cải thiện chỉ số CDR giúp các “ông lớn” này mở rộng thêm dư địa tăng trưởng tín dụng để hỗ trợ nền kinh tế.
Thông điệp của Thủ tướng về nguồn vốn dài hạn và Đề án thị trường tài chính
Song song với việc nới lỏng thanh khoản ngắn hạn, Thủ tướng đã đưa ra thông điệp mạnh mẽ về việc phát triển nguồn vốn dài hạn thông qua Đề án cải cách tổng thể thị trường tài chính Việt Nam đến năm 2045. Trọng tâm của đề án là biến thị trường chứng khoán trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng nhất cho nền kinh tế, giảm bớt sự lệ thuộc quá mức vào hệ thống ngân hàng.
Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài Chính báo cáo đề án này trong quý II/2026, với định hướng chuyển từ tư duy quản lý sang phục vụ và kiến tạo, đẩy mạnh cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và phát triển trung tâm tài chính quốc tế để thu hút dòng vốn bền vững.