VCB: Lợi nhuận quý 2 “gầm vang” thể hiện vị trí của ông vua, và cú hích từ Quyết Định 40

• Lợi nhuận quý 2/2026: Vietcombank (VCB) đạt 17,420 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tăng 58% so với cùng kỳ.
• Điểm sáng tài sản: Khoản nợ xấu trái phiếu năng lượng tái tạo trị giá 6,600 tỷ đồng được kỳ vọng phân loại lại về Nhóm 1, mở ra khả năng hoàn nhập dự phòng hơn 3,000 tỷ đồng trong năm. Tỷ lệ nợ xấu chỉ 0.6%, tỷ lệ bao phủ nợ xấu (LLR) >250%.

• Chính sách và triển vọng: Quyết định 40/2026/QĐ-TTg giữ tỷ lệ sở hữu Nhà nước ≥65%, tạo dư địa tăng vốn gần 10%. VCB dự kiến chào bán riêng lẻ 6.5% vốn cho đối tác ngoại cuối 2026, nâng CAR từ 11% lên 13–14%. Nhờ các ưu đãi từ Thông tư 08 và Quyết định 1743, ngân hàng có thể đạt tăng trưởng tín dụng 14–14.5% cả năm mà vẫn giữ NIM ổn định.

Bức tranh kinh doanh quý 2 năm 2026: Tín dụng bứt phá và thu nhập lãi thuần duy trì đà tăng ấn tượng

Dữ liệu cập nhật nửa đầu năm 2026 cho thấy Ngân hàng Thương mại Cổ phần Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank – VCB) tiếp tục khẳng định vị thế trụ cột hệ thống.

Tính đến cuối quý 2 năm 2026, tăng trưởng tín dụng của Vietcombank ước đạt 5% so với đầu năm, trong khi huy động vốn đã cải thiện rõ rệt, đạt mức tăng trên 2% đến 3% sau giai đoạn chững lại ở quý 1.

Sự dịch chuyển cơ cấu danh mục sang cho vay trung và dài hạn kết hợp với lợi thế chi phí vốn thấp hàng đầu ngành đã giúp biên lãi thuần (NIM) của Vietcombank duy trì xu hướng phục hồi ngược chiều khó khăn chung của toàn hệ thống, neo quanh mức 2.8% – 2.9%.

Nhờ đó, thu nhập lãi thuần trong quý 2  bứt phá tăng khoảng 35% so với cùng kỳ năm trước.

Kết hợp với sự hồi phục nhẹ của thu nhập ngoài lãi và việc tối ưu hóa tỷ lệ chi phí trên thu nhập (CIR), lợi nhuận trước thuế quý 2 năm 2026 của Vietcombank đạt 17,420 tỷ, tăng 38% yoy.

Kết quả này đưa tổng lợi nhuận trước thuế 6 tháng đầu năm 2026 tăng trưởng khoảng 12.5% so với cùng kỳ năm ngoái, hoàn thành xuất sắc chỉ tiêu kinh doanh giai đoạn nửa đầu năm.

Ẩn số hoàn nhập dự phòng và cơ cấu tài sản an toàn hàng đầu ngành

Mặc dù Vietcombank duy trì lập trường trích lập dự phòng vô cùng thận trọng để tạo bộ đệm an toàn vốn vững chắc, điểm sáng lớn nhất đằng sau con số lợi nhuận quý 2 chính là triển vọng hoàn nhập dự phòng từ danh mục nợ xấu trái phiếu doanh nghiệp.

Khoản nợ xấu trái phiếu trị giá khoảng 6,600 tỷ đồng liên quan đến lĩnh vực năng lượng tái tạo phát sinh từ cuối năm 2025 được kỳ vọng sẽ thành công quay trở lại nợ Nhóm 1 ngay trong quý 2 năm 2026 sau khi khách hàng hoàn tất các nghĩa vụ thanh toán trong thời gian thử thách.

Sự phân loại lại này không chỉ giúp Vietcombank giải tỏa áp lực trích lập cho các quý còn lại mà còn mở ra cơ hội hoàn nhập một lượng chi phí dự phòng khổng lồ lên tới hơn 3,000 tỷ đồng ngay trong năm nay.

Với tỷ lệ nợ xấu cho vay khách hàng chỉ xoay quanh 0.6% và tỷ lệ bao phủ nợ xấu (LLR) luôn duy trì ở mức cao ngất ngưởng trên 250%, Vietcombank tiếp tục sở hữu chất lượng tài sản thuộc nhóm tốt nhất toàn ngành ngân hàng.

Tác động từ Quyết định 40/2026/QĐ-TTg và bài toán củng cố năng lực tài chính

Một điểm tựa chính sách chiến lược mang tính dài hạn cho Vietcombank trong nửa sau năm 2026 chính là việc Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định 40/2026/QĐ-TTg về tiêu chí phân loại và cơ cấu lại vốn nhà nước tại doanh nghiệp.

Theo quy định tại Quyết định 40, Vietcombank tiếp tục được xếp vào nhóm tổ chức tín dụng mà Nhà nước duy trì tỷ lệ sở hữu tối thiểu từ 65% vốn điều lệ trở lên.

Hiện tại, Ngân hàng Nhà nước đang nắm giữ xấp xỉ 74.8% vốn tại Vietcombank, điều này đồng nghĩa với việc ngân hàng có dư địa pháp lý rất lớn (gần 10%) để thực hiện các phương án tăng vốn mà không vi phạm ranh giới kiểm soát của Nhà nước.

Quyết định 40 vừa đóng vai trò định hình khung thể chế để Vietcombank đề xuất kế hoạch 5 năm về giữ lại lợi nhuận tăng vốn, vừa mở đường thuận lợi để ngân hàng đẩy nhanh tiến độ hoàn tất thương vụ chào bán riêng lẻ 6,5% vốn cho đối tác chiến lược nước ngoài trong cuối năm 2026.

Thương vụ này dự kiến sẽ nâng hệ số an toàn vốn (CAR) của Vietcombank từ mức 11% hiện tại lên vùng mục tiêu 13% – 14%, tạo nguồn lực tài chính dồi dào cho chu kỳ phát triển 2026-2030.

Triển vọng bứt tốc cả năm 2026 và vùng định giá hấp dẫn

Bước sang nửa cuối năm 2026, triển vọng kinh doanh của Vietcombank tiếp tục được nâng đỡ bởi hàng loạt yếu tố hỗ trợ kỹ thuật và vĩ mô tích cực.

Việc áp dụng Thông tư 08/2026/TT-NHNN cho phép tính bổ sung 20% tiền gửi Kho bạc Nhà nước vào LDR giúp Vietcombank bổ sung thêm khoảng 37 nghìn tỷ đồng nguồn vốn tính toán, kết hợp với đặc quyền giảm 50% tỷ lệ dự trữ bắt buộc từ việc nhận chuyển giao ngân hàng yếu kém giúp giải phóng thêm 24,500 tỷ đồng nguồn vốn khả dụng.

Không dừng lại, Quyết định số 1743/QĐ-NHNN do Ngân hàng Nhà nước ban hành (có hiệu lực từ ngày 01/08/2026 đến hết 31/07/2028) mang lại những lợi ích chiến lược rất lớn cho Vietcombank (VCB) nhờ việc nâng tỷ lệ tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước (KBNN) được tính vào tổng tiền gửi huy động (mẫu số LDR) lên mức 50%.

Nhờ đó, Vietcombank có đủ dư địa để đạt mức tăng trưởng tín dụng cả năm từ 14% đến 14.5% mà không phải chịu áp lực đua tăng lãi suất huy động, qua đó bảo vệ biên lãi ròng NIM ở mức 2.8%.

Với mức P/B dự phóng năm 2026 chỉ khoảng 1.87x – 1.92x, chiết khấu đáng kể so với mức bình quân lịch sử, cổ phiếu VCB tiếp tục được các định chế tài chính lớn như MBS và HSC đánh giá là một trong những lựa chọn đầu tư hàng đầu nhờ sự kết hợp hoàn hảo giữa năng lực phòng thủ vững chắc và dư địa bứt phá lợi nhuận hai chữ số.

Theo TCBS,  Cổ phiếu VCB đang giao dịch ở vùng định giá thấp trong 5 năm với P/B trượt 2.05 lần và P/E 12.2 lần, thấp hơn từ 25% đến 29% so với bình quân quá khứ. Mặc dù ROE ở mức trung bình nhóm, VCB vẫn duy trì mức thặng dư P/B cao hơn 71% so với trung vị ngành nhờ chất lượng tài sản vượt trội với tỷ lệ nợ xấu chỉ 0.61% và bao phủ nợ xấu lên tới 279.3%.

Dòng vốn ngoại đã bắt đầu mua ròng trở lại sau kết quả quý 2 và dự kiến đón lực cầu mới khi VCB lọt rổ FTSE dịp nâng hạng ngày 21/09/2026. Mô hình định giá thu nhập thặng dư xác định giá trị hợp lý của VCB ở mức P/B 2.1–2.2 lần (khoảng 1.7 lần nếu tính cả pha loãng phát hành riêng lẻ 6.5%), cho thấy mức giá 2.05 lần hiện tại là phù hợp để tiếp tục nắm giữ và gia tăng tỷ trọng ở các nhịp điều chỉnh.

Theo HSC, sau nhịp điều chỉnh giảm 8% trong tháng qua, cổ phiếu VCB đang giao dịch ở mức P/B trượt dự phóng 1 năm là 1.59 lần – tiệm cận mức thấp kỷ lục và thấp hơn 2 độ lệch chuẩn so với mức bình quân lịch sử (2.5 lần), dù vẫn duy trì mức thặng dư định giá 34% so với trung bình ngành ngân hàng thương mại. HSC tiếp tục duy trì khuyến nghị Mua vào đối với VCB với giá mục tiêu 75,600 đồng/cổ phiếu.